our news

Το Καρναβάλι του αντισημιτικού μίσους

Enter your email address to follow this blog and receive notifications of new posts by email.

Join 2,878 other followers

Γράφει ο Benjamin Conti

Παρέλαση καρναβαλιού στην πόλη Aalst του Βελγίου στις αρχές Μαρτίου, του 2019. Το Άρμα που βλέπετε στη φωτογραφία, κατά τη δήλωση των δημιουργών του, σατιρίζει το υψηλό κόστος ζωής και την έλλειψη χρημάτων στο Βέλγιο. Για να υποστηρίξουν καλύτερα το θέμα της δημιουργίας τους βέβαια, έπρεπε να του δώσουν και το αντίστοιχο αντισημιτικό περιεχόμενο. Έτσι επέλεξαν μια κατασκευή με ορθόδοξους Εβραίους, περιτριγυρισμένους από άφθονα σακιά με χρήματα, αναπαράγοντας τα κλασικά αντισημιτικά στερεότυπα και μάλιστα με ένα τρόπο που θα ζήλευαν και οι ναζί την δεκαετία του 30, σε αντίστοιχες φιέστες της εποχής. Ο αντισημιτισμός στο Βέλγιο, την κεντρική, βόρεια και υπόλοιπη Ευρώπη βρίσκεται σε μεγάλη έξαρση, κάτι που πλέον δεν μπορεί να αμφισβητήσει κανείς, ούτε αυτοί που στο παρελθόν υποβίβαζαν την σημασία του αντισημιτικού προβλήματος μετά το 1945.

Για άλλη μια φορά η φιγούρα του Εβραίου επιλέγεται για να συμβολίσει το χρηματιστικό κεφάλαιο που αποτελεί την πηγή όλων των κακών του κόσμου. Όπως έχουμε επανειλημμένως επισημάνει στο shades: ο Εβραίος σύμφωνα με το αντισημιτικό φαντασιακό είναι η προσωποποίηση του κακού, του παρασιτικού κεφαλαίου. Οι αντισημίτες βλέπουν τους εαυτούς τους ως “αντικαπιταλιστές” που επιτίθενται στο άυλο και το αφηρημένο, αυτό δηλαδή που καταλαβαίνουν ως καπιταλισμό.

Ο αντισημιτισμός δεν πρέπει να κατανοηθεί απλά και μόνο ως μια τάση που φέρνει η εξουσία από τα πάνω – αντίθετα πρέπει να κατανοηθεί ως μια άμεση διαλεκτική σχέση της κυριαρχίας με τις ίδιες τις μάζες. Ο αντισημιτισμός είναι ένα λαϊκό κίνημα που βρίσκει απήχηση στους φασίστες όλων των χωρών. Ο αντισημιτισμός είναι η γλώσσα της δικής τους διεθνούς, όπου το αίτημα για εκκαθάριση του κόσμου από τα επιβλαβή ζωύφια πρέπει να γίνει άμεσα. Αυτό τους ενώνει και τους κινητοποιεί. Γιαυτό θεάματα όπως αυτό το Βέλγιο μόνο αθώα δεν είναι, ακριβώς γιατί ξυπνούν ακόμα μια φορά στις μνήμες μας τον εφιάλτη του Άουσβιτς.

Αυτή η μορφή «αντικαπιταλισμού» βασίζεται σε μια μονοδιάσταση επίθεση στο αφηρημένο, στο χρήμα και τον υποτιθέμενο φορέα του, στο διεθνές χρηματιστικό κεφάλαιο από την οπτική γωνία του καλού, υγιούς, πατριωτικού κεφαλαίου. Οι Εβραίοι γίνονταν αντικείμενο ταύτισης με την ίδια την σφαίρα της κυκλοφορίας και μάλιστα δίχως ενοχές. Μια τέτοια φετιχιστική αντικαπιταλιστική προσέγγιση κρύβει ή μάλλον δεν πιάνει καθόλου τις βασικές κατηγορίες της πολιτικής οικονομίας του καπιταλισμού. Αποθεώνει το βιομηχανικό κεφάλαιο ως πηγή προόδου και βλέπει ως πηγή του κακού το χρηματιστικό παρασιτικό κεφάλαιο. Αφήνει τον καπιταλισμό άθικτο.

Το καρναβάλι αυτό, λαμβάνει χώρα στο Βέλγιο, 74 χρόνια μετά τον τερματισμό του χειρότερου εγκλήματος στην ανθρώπινη ιστορία. Πρέπει να μπούμε στο πειρασμό και να πούμε ότι το πρόβλημα συνεχίζει με αμείωτη ένταση. Και η αριστερά μετά τον πόλεμο, λίγο σκαμπάζει από αντισημιτισμό και Ολοκαύτωμα. Αυτό δεν ήταν αποτέλεσμα μονάχα του γεγονότος ότι η αριστερά είναι βαθιά αντισημιτική. Πρέπει να αναζητήσουμε τις αιτίες και μέσα στην θεωρητική της φτώχεια, τον οπορτουνισμό και την ενσωμάτωση της  μέσα στο κευνσιανό οικονομικό πλαίσιο και του κοινωνικού κράτους και των παροχών του. Δηλαδή, στις αναλύσεις της πλειοψηφίας της αριστεράς για τον καπιταλισμό, γιατί δεν αρκεί να διαβάσουμε το κομμουνιστικό μανιφέστο για να καταλάβουμε το πρόβλημα.

Το πρόβλημα όμως έχει τις ρίζες του στο ίδιο το πρόβλημα της θεωρίας στην ιστορία. Ας θυμηθούμε την κριτική του Μαρξ προς τον αναρχικό Προυντόν και τις απόψεις του εκείνες που εστιάζουν στον καπιταλιστή και όχι στις καπιταλιστικές σχέσεις. Ο Προυντόν υποκατέστησε την κριτική του καπιταλισμού με μια κριτική του καπιταλιστή, επιδιώκοντας να απελευθερώσει το κεφάλαιο από τον καπιταλιστή ώστε να χρησιμοποιήσει την οικονομική δύναμη του κεφαλαίου προς όφελος μια καλά οργανωμένης κοινωνίας, επενδύοντας στην κοινωνία.

Τέτοιου είδους Φετιχιστικές αντικαπιταλιστικές αναλύσεις συναντάμε παντού σήμερα. Από την ιδιαίτερα προβληματική οπτική των κινημάτων ocuppy για το 1% ενάντια στο 99% ή το αντίστροφο, μέχρι τις αντιμνημονιακές ατζέντες της ΛΑ.Ε και του ΣΥΡΙΖΑ στην Ελλάδα. Στον γαλλόφωνο κόσμο, κατά τη διάρκεια της μεγαλύτερης σύγκρουσης με το καθεστώς τα τελευταία χρόνια, μιλώντας κυρίως για τη Γαλλία και το κίνημα των κίτρινων γιλέκων, ο αντισημιτισμός έχει την τιμητική του. Αντισημιτικά συνθήματα στα οδοφράγματα της γαλλικής μητρόπολης του Παρισιού και τον όχλο που προπηλακίζει άτομο με εβραϊκές ρίζες κάνουν τον γύρο των ΜΜΕ. Αυτό ήταν και βούτυρο στο ψωμί του Μακρόν που βρήκε ίσως το τέλειο τρόπο να ξεπλύνει την πολιτική του, εργαλειοποιώντας το αντισημιτικό πρόβλημα στη Γαλλική κοινωνία για τους σκοπούς του κρατικού μηχανισμού.

Όσο καθυστερούμε να δράσουμε ενάντια στον αντισημιτισμό, τόσο μεγαλύτερο θα γίνεται το πρόβλημα. Στην Ελλάδα που οι αντισημιτικές επιθέσεις σε μνημεία έχουν αυξηθεί, συναντάμε μια ποικιλία αντισημιτικών εκδηλώσεων, μεταξύ αυτών και στο δικό μας καρναβάλι. Την ώρα που γράφονται αυτές εδώ οι γραμμές, σύντροφος της σελίδας μου έστειλε μια φωτογραφία με μάσκα καρναβαλιού που αναπαριστά έναν χασιδιστή Εβραίο. Στην Ελλάδα δεν υπάρχουν χασιδιστές Εβραίοι, αυτό βέβαια σε τίποτα δεν εμποδίζει το κατεστημένο να χρησιμοποιεί την εικόνα αυτή. Ας θυμηθούμε και παραδείγματα από την λαϊκή παράδοση και τον καραγκιόζη ή άλλες φιγούρες που πέρασαν μέσα στον χρόνο. Θα δούμε ότι ο αντισημιτισμός δεν σταμάτησε ποτέ να υπάρχει στο ελληνικό λαϊκό αντισημιτικό φαντασιακό. Είναι όμως καιρός να το  αποδομήσουμε και να μην σωπαίνουμε απέναντι του.

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

%d bloggers like this: