τελευταία άρθρα σε τίτλους

Ίχνη της λατινοκρατίας στο Αιγαίο Η περίπτωση των «Αναπαραστάσεων» στην Πάρο Και οι σύγχρονες προεκτάσεις τους

Enter your email address to follow this blog and receive notifications of new posts by email.

Join 6,727 other subscribers

Γράφει ο Σ.Π

Μυστικός Δείπνος

«Αναπαράσταση», την Μεγάλη Παρασκευή του 2022, στη Μάρπησσα Πάρου

Το άρθρο βασίζεται στο προσωπικό μας βίωμα ως επισκέπτη αλλά κι ως «κοινωνό» στις λεγόμενες «αναπαραστάσεις» των «Παθών του Ιησού» σε χωριά της Πάρου την Μ.Παρασκευή, που κατά την γνώμη μας είναι πιθανό να επιβιώνουν ως κατάλοιπο της λατινοκρατίας σε αυτό το νησί. Παρόλο που στην Πάρο, δεν υπάρχουν πλέον κοινότητες Ελλήνων Καθολικών χριστιανών, σε αντίθεση με τη γειτονική Νάξο αλλά και τη Σύρο και την Τήνο, κάθε χρόνο τελείται σε ελληνορθόδοξο πλαίσιο το έθιμο των «αναπαραστάσεων».

Παρόλα αυτά, είναι γνωστό πως τέτοιου είδους αναπαραστάσεις αποτελούν το μεσαιωνικό λειτουργικό δράμα της ρωμαιοκαθολικής εκκλησίας. Παρόλη την ρητορική των τελευταίων ετών (2021-) για τον ζυγό των Τούρκων, που ήθελαν να προσηλυτίσουν τους ορθόδοξους χριστιανούς στο Ισλάμ, η πραγματικότητα ειδικά για την Πάρο ήταν η εντελώς αντίθετη χωρίς φυσικά να θέλουμε να υποτονίσουμε τα δεινά της οθωμανικής διοίκησης, δεινά που σε έναν μεγάλο βαθμό βίωναν και οι ίδιοι οι μουσουλμάνοι υπήκοοι της Αυτοκρατορίας.

Βλέπουμε όμως ότι παρόλη την προσπάθεια που έκανε η οθωμανική διοίκηση ούτως ώστε να δώσει προνόμια στην ορθόδοξη εκκλησία προκειμένου να έχει την εύνοιά της, η επίδραση της λατινοκρατίας στο Αιγαίο αλλά και της δράσης των καθολικών ταγμάτων ιδιαίτερα στη Νάξο, ήταν τόσο μεγάλη ώστε σήμερα σε φαινομενικά ορθόδοξο πλαίσιο, να τελούνται καθολικές λειτουργίες. Δεν είναι τυχαίο, ότι η Τραγέδια του Αγίου Δημητρίου, θεατρικό έργο άγνωστου ποιητή, που παραστάθηκε στις 29 Δεκεμβρίου του 1723 στη χώρα της Νάξου, κι αποτελεί μέρος μιας ομάδας θρησκευτικών δραμάτων από τον χώρο του Αιγαίου πελάγους, παίχτηκε από μαθητές και αποφοίτους του ιησουιτικού κολεγίου της Νάξου με απώτερο στόχο να φέρει σε επαφή τους πιστούς των δύο δογμάτων, Καθολικών και Ορθόδοξων.

Δεν θα ήταν υπερβολή να πούμε ότι οι Ιησουίτες μοναχοί πέτυχαν τον στόχο τους, σε αντίθεση με τους Οθωμανούς Τούρκους, εκτός αν θεωρήσουμε ότι οι δεύτεροι είχαν άλλους στόχους από την εξάλειψη του χριστιανισμού από το Αιγαίο, πράγμα που είναι η αλήθεια. Εδώ θα πρέπει να προσθέσουμε ότι το έτος 1620, οι Ιησουίτες μοναχοί, έχοντας ήδη ιδρύσει στη Νάξο ένα σχολείο για τα αγόρια, απευθύνονται στις Ουρσουλίνες, για να δημιουργηθεί ένα σχολείο για τα κορίτσια. Έτσι, με την προτροπή των Ιησουιτών και με την προστασία της Γαλλίας, οι Ουρσουλίνες ιδρύουν το Μοναστήρι τους στη Νάξο στα 1670 και αρχίζουν το εκπαιδευτικό τους έργο: Ένα έργο που συνεχίζεται έως σήμερα αλλά λίγοι γνωρίζουν την ιστορία του.

Δημιουργούν λοιπόν το πρώτο Σχολείο που δημιουργήθηκε για τα κορίτσια σε ολόκληρη την Ανατολική Μεσόγειο, σε χρόνια κατά τα οποία η Νάξος ήταν τουρκοκρατούμενη αλλά η τουρκική σκλαβιά δεν φαίνεται να εμποδίζει την ίδρυσή του. Δεν είναι τυχαίο ότι οι Ουρσουλίνες σήμερα, έχοντας «ανοίξει» τους ορίζοντές τους ως προς τα φύλα, δεν παραλείπουν να «ανοίξουν» και προς την θρησκευτική ετερότητα, διακηρύσσοντας πως πρόκειται για το σχολείο ενός Παγκόσμιου Οργανισμού, ένα Σχολείο με διεθνή προσανατολισμό, ανοικτό σε όλους, ανεξάρτητα από τις εθνικές, κοινωνικές ή θρησκευτικές καταβολές τους, κάτι που ευθυγραμμίζεται με την σύγχρονη ρητορική του Βατικανού αφού διόλου τυχαία από τις 13 Μαρτίου 2013 εξελέγη Πάπας ο Φραγκίσκος Α’, 226ος στην σειρά αλλά πρώτος από την Αμερική, Νότια και Βόρεια, και πρώτος Ιησουίτης.

Φαίνεται από τα παραπάνω ότι κόντρα στους εθνικούς μύθους περί απολίτιστων Τούρκων και πολιτισμένων δυτικών Ευρωπαίων – Ενετών και κατόπιν Γάλλων, Βρετανών, κοκ – που οι μεν πρώτοι ανάγκασαν τους Ελληνόφωνους ορθόδοξους πληθυσμούς να γίνουν κρυπτοχριστιανοί, οι δε δεύτεροι φέρθηκαν «πολιτισμένα» αφήνοντας ελεύθερους τους ντόπιους σε ζητήματα θρησκευτικής συνείδησης, η δράση ειδικά των Ενετών στο Αιγαίο κατά την σχετικά σύντομη παρουσία τους, έπειτα από την άλωση της Πόλης από τους Σταυροφόρους, δεν διέφερε από την υπόλοιπη αποικιοκρατική δράση των δυτικών ευρωπαϊκών κρατών.

Αυτή η δράση αντί να έχει ως στόχο την προστασία των Αγίων Τόπων από την βαρβαρότητα του Ισλάμ, την απελευθέρωση των χριστιανικών πληθυσμών από τους βάρβαρους Ανατολίτες και τον εκπολιστισμό των «απολίτιστων», είχε ως μοναδικό στόχο την προώθηση αυτού που έχει αποδοθεί συντομογραφικά ως τα 3Μ, δηλαδή τον δυτικό μιλιταρισμό, το δυτικό εμπόριο αλλά και μια συγκεκριμένη εκδοχή του καθολικισμού που εκπροσωπείται από τα καθολικά ιεραποστολικά τάγματα. Αυτά τα τελευταία, με την δράση τους ακόμη και σήμερα σε όλο τον κόσμο αλλά και στην Ελλάδα ειδικότερα, συνεχίζουν με αμείωτη ένταση τη δράση τους, με έναν τρόπο που προσομοιάζει σε αυτή των ΜΚΟ με την έννοια ότι παρά την περί του αντιθέτου ρητορική, πέρα από το ανθρωπιστικό έργο συνυπάρχει πάντα η διάδοση των δυτικών παραδοσιακών αρχών και αξιών, πασπαλισμένη από την απαραίτητη «χρυσόσκονη» περί σεβασμού στις διαφορετικές εθνικές, κοινωνικές ή θρησκευτικές καταβολές των λαών όπου κάθε φορά απευθύνονται οι σύγχρονες «σταυροφορίες».

Σε ό,τι αφορά την σημερινή ελληνική εργατική τάξη, και ιδιαίτερα τους πιο νέους ανθρώπους που δεν έχουν διδαχτεί παρά μόνο την επίσημη εθνική ιστορία μέσα από το ελληνικό δημόσιο σχολείο, είναι μέγιστη ανάγκη η συμπλήρωση αυτού του κενού από όλες τις αριστερές οργανώσεις, όχι με τρόπο άγονο αλλά με αποκλειστικό στόχο την δημιουργία κριτικά σκεπτόμενων πολιτών. Είναι πιθανό σε ορισμένα ιδιωτικά εκπαιδευτήρια η επίσημη αυτή γραμμή να μην διδάσκεται γιατί η ελληνική αστική τάξη θέλει τα δικά της παιδιά μορφωμένα αλλά αδιαφορεί για τη μόρφωση των ανθρώπων που προορίζονται για εργάτες. Ακόμη και οι Ουρσουλίνες, σε έναν βαθμό έχουν δίκιο να μιλούν για διεθνή προσανατολισμό, όταν ακόμα το ελληνικό υπουργείο παιδείας μιλά για διαμόρφωση «εθνικής συνείδησης». Αυτή η ανισότητα μορφωτικών ευκαιριών έχει συγκεκριμένους στόχους. Μπορούμε όμως να διαμορφώσουμε μια νέα γενιά όπου οι Έλληνες εργάτες και οι αλλοδαποί συνάδελφοί τους, βλέποντας ένα φαινομενικά «αθώο» θέαμα, με αποκλειστικά θρησκευτικό ή λαογραφικό ενδιαφέρον, να βγάζουν συμπεράσματα για την ιστορική πραγματικότητα στον τόπο καταγωγής τους ή ακόμη και σε ένα τουριστικό θέρετρο κατά την διάρκεια της άδειας που τους έχει δοθεί για να κάνουν διακοπές από την εργασία τους.

Έτσι, όταν επανέλθουν στην υπηρεσία του εργοδότη, θα έχουν ξεκουραστεί, θα έχουν ψυχαγωγηθεί αλλά χωρίς ποτέ να ξεχάσουν τον απώτερο στόχο τους που δεν είναι απλά η διαιώνιση της υποταγής τους στην άρχουσα τάξη – με το να μην πεθάνουν, όπως άλλοτε οι σκλάβοι στα κάτεργα – αλλά η απαλλαγή τους από τα δεσμά του πνεύματος, που κάνουν αυτή την υποταγή εφικτή.

About furdenkommunismus (792 Articles)
για τον κομμουνισμό

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

%d bloggers like this: